Manhua
Manhua is het Chinese woord voor strips, en in het Nederlands betekent het een strip uit China, Hong Kong of Taiwan. De meeste manhua zijn full colour, lees je van links naar rechts, en verschijnen als verticaal scrollende afleveringen in apps, niet als gedrukte boeken.
Eén woord, drie publicatietradities
“Manhua” omvat drie markten die zeer verschillende strips produceerden. Hong Kong manhua uit de jaren 70-90 waren dunne, wekelijkse, full-colour vechtsportboeken met dicht gespierd figuurwerk — een look die totaal niet op manga leek, decennia voordat iemand anders het routinematig deed. Taiwanese manhua leunde veel dichter aan bij Japanse conventies, inclusief van rechts naar links lezen. Vasteland manhua is wat de meeste Nederlandse lezers nu bedoelen: app-native, full colour, verticaal scrollend, van links naar rechts.
Als je een oudere gedrukte manhua leest en de panelen lijken in de verkeerde volgorde te staan, controleer dan de rug. Traditionele Chinese zetsels liepen van rechts naar links, en gedrukte manhua uit Hong Kong en Taiwan volgden dit vaak.
Kleur, en de studio erachter
Moderne manhua is bijna altijd full colour, om dezelfde reden als manhwa: het wordt gemaakt door een studio, niet door één artiest met assistenten. Lijntekeningen, inkleuring, rendering en achtergronden zijn aparte taken die door verschillende mensen worden afgehandeld, wat een wekelijkse kleurenaflevering mogelijk maakt waar een wekelijks kleur manga hoofdstuk dat niet zou zijn.
De zichtbare handtekening van die pijplijn is een bepaald soort rendering — zachte airbrushed gradiënten, sterke randverlichting, en achtergronden die vaak 3D-ondersteund of matte-geschilderd zijn in plaats van lijn voor lijn getekend. Karakters zijn lijngetekend en belicht; omgevingen zijn geschilderd. Die splitsing is de snelste manier om manhua-kunst in één oogopslag te onderscheiden van manga-kunst.
Cultivatie is de motor
De dominante commerciële genres zijn wuxia en xianxia, en het verschil ertussen is belangrijk als je er een schrijft. Wuxia is gegrond: sterfelijke vechtkunstenaars, de jianghu (onderwereld), eer en wraak. Xianxia is fantastisch: cultivators die een ladder van genummerde rijken beklimmen naar onsterfelijkheid, met goden, demonen en sekten boven hen. Koreaanse murim verhalen komen uit dezelfde vechtsportwortel, maar blijven meestal dichter bij het wuxia-einde.
De rijkenladder is waarom zoveel manhua lezen als progressieverhalen. De structuur geeft de schrijver een leesbaar scorebord — de lezer weet altijd precies hoe sterk de protagonist is en wat de volgende trede kost. Het is enorm effectief als serie, en daarom kunnen hoofdstukken net zo betrouwbaar eindigen met een power-up als met een cliffhanger.
De adaptatie is het businessmodel
Een groot deel van de manhua zijn adaptaties van webnovels, en de succesvolle worden vervolgens opnieuw bewerkt tot donghua — Chinese animatie. Roman naar manhua naar donghua is een standaard pijplijn, geen uitzondering, en het vormt de strips zelf: een manhua die een lange roman bewerkt, erft een enorme cast en een plot dat al is uitgestippeld, dus het ambachtelijke probleem is compressie en enscenering in plaats van uitvinding.
Gerelateerde termen
- Manhwa Manhwa is het Koreaanse woord voor strips. In het Nederlands betekent het meestal een Zuid-Koreaanse strip, vaak een webtoon in kleur met verticale scroll, onderscheiden van Japanse manga of Chinese manhua.
- Manga Manga (Japans voor strips) verwijst in het Nederlands naar Japanse strips: zwart-wit, van rechts naar links gelezen, wekelijks/maandelijks gepubliceerd en later gebundeld. Koreaanse strips zijn manhwa; Chinese strips zijn manhua.
- Webtoon Een webtoon is een digitaal stripverhaal getekend als één doorlopende verticale strook, bedoeld om te lezen door naar beneden te scrollen op een telefoonscherm in plaats van pagina's om te slaan. Het formaat is ontstaan in Zuid-Korea en wordt nu wereldwijd gebruikt.
- Murim Murim is de vechtsportwereld van Koreaanse fictie: de samenleving van sekten, clans en rondzwervende vechters die parallel loopt aan het gewone leven, met eigen wetten en hiërarchie. Het woord (무림) betekent "vechtsportbos" en benoemt zowel de wereld als het genre dat zich daarin afspeelt.